احتمالا دههی پنجم زندگی در ذهن خیلی از ما آن دورانی است که به بازنشستگی فکر میکنیم و به دنبال یک زندگی آرام هستیم، البته برای عدهای از انسانها زندگی هیچوقت نمیایستد. هایائو میازاکی (Hayao Miyazaki) چهلوچهار ساله، ایسائو تاکاهاتا (Isao Takahata) پنجاه ساله و توشیو سوزوکی (Toshio Suzuki) سیوهفت ساله از این دسته انسانهای بلندپرواز و بیتوقف بودند که استودیو جیبلی (Studio Ghibli) را در 15 ژوئن سال 1985 تاسیس کردند.
آنزمان که استودیو جیبلی روی کار آمد، کمپانیهای خوبی وجود داشتند که افراد مستعدی مثل میازاکی در آنها مشغول به کار بودند. اما این سه نفر رویاهای بزرگتری در سر داشتند که از همین انتخاب اسم استودیو هم میتوان به این مهم پی برد. جیبلی اسم یکی از هواپیماهای جنگ جهانی دوم ایتالیاست که نامش را از زبان عربی وام گرفته. در اصل Ghibli به معنای «باد داغ صحرا» است و هایائو میازاکی با این انتخاب قصد داشت تا از طوفانی که قرار است در دنیای انیمیشن به پا کند، خبر بدهد.
قبل از تاسیس این استودیو، میازاکی و تاکاهاتا با یکدیگر در استودیو توئی انیمیشن همکار بودند و توشیو سوزوکی نیز در مجله Animage مشغول به کار بود. بعد از آشنایی سوزوکی با این دو نفر و سلسله جلسات و رابطه دوستانهای که رفتهرفته عمیقتر میشد، ایدهی استودیوی انیمیشنسازی خودشان شکل گرفت. در آن زمان، هایائو میازاکی دومین انیمه سینمایی خودش، یعنی انیمه نائوشیکا از درهی باد، را ساخته بود و ایسائو تاکاهاتا هم کارگردان قابل و معروفی بود و آثارش در سطح جهان شهرت داشتند. آنها باهم تصمیم گرفتند تا جهان انیمه را دگرون کنند. تاکاهاتا نیز خالق انیمههای معروف «هایدی، دختر آلپ» و «آن از گرین گیبلز» یا همان انیمه آن شرلی با موهای قرمز است و این دو سریال دوستداشتنی را قبل از تاسیس استودیو جیبلی ساخته بود. تاکاهاتا مطلقا نیازی به شهرت نداشت، اما علاقه و خلاقیتش اهرمی بود که او را به این سو هل داد.
ایسائو تاکاهاتا دوران کودکی بچههای زیادی را زیبا و شیرین کرده و میازاکی دنیای جدیدی را به روی خیلی از مخاطبان گشوده است. شاید اگر این دو نفر ایدهی ساخت استودیو جیبلی را رها میکردند، هیچوقت این آثار معرکه را تماشا نمیکردیم. آنها واقعا طوفان عظیمی را ،نه تنها در صنعت انیمه، بلکه به طور کل در فیلمسازی به پا کردند. انیمهی ژاپن را به سمت و سوی تازهای بردند و باعث شدند که جوانهای زیادی شیفتهی انیمه بشوند و بخواهند که راه میازاکی و تاکاهاتا را ادامه بدهند. موفقیت آنها تا جایی ادامه داشت که امروزه میازاکی را بهترین کارگردان انیمه ژاپن میدانند و او کسی بود که به شناخت انیمیشن ژاپن در سطح جهانی سرعتی شگرف بخشید.
شاید کمتر کسی وجود داشته باشد که انیمهای از استودیو جیبلی تماشا نکرده باشد و احتمالا هیچکسی نیست که دربارهی آثار این استودیو چیزی نشنیده باشد. فراگیر بودن هنر و آثار میازاکی و تاکاهاتا از خوششانسی یا سعادت نبوده است، بلکه آنها سالها زحمت کشیدهاند تا به این جایگاه برسند. جایگاهی که طرفداران صنعت انیمیشن نگران بدون جانشین بودن آن هستند. آیا اصلا کسی به خلاقیت میازاکی پیدا خواهد شد؟ یا استودیو جیبلی افسانهای بود که تاسیس شد تا جهان را به شکل دیگری به ما نشان بدهد؟
اگر انیمه «شهر اشباح» یا انیمه «همسایه من توتورو» را دیده باشید، احتمالا میدانید از چه حرف میزنیم. انیمههایی که احساسات شما را قلقلک میدهند، قلبتان را ذوب میکنند و به شما فرصت تجربهی دنیایی خارقالعاده را میدهند. همانطور که انیمه «Grave of the Fireflies»، ساختهی تاکاهاتا اشک خیلیها را درآورده، انیمه «قلعه متحرک هاول» به شما عشق را هدیه داده و انیمه «سرویس تحویل کیکی» باعث خنده شما شده است، استودیو جیبلی تا ابد یادآور احساسات عمیق و متفاوتی خواهد بود که هرگز با فیلمهای دیگری تجربه نخواهید کرد. حتی اگر روزی میازاکی و تاکاهاتا زنده نباشند تا اینچنین آثار قدرتمندی را خلق کنند، نام استودیو جیبلی از ذهن طرفدارانش پاک نخواهد شد.
سیوپنجمین سالگرد تاسیس استودیو جیبلی را به تمام طرفداران دنیای انیمه و استودیو جیبلی تبریک میگوییم.
